^ жоғары
 
Негiзгi бет А А А
Арнайы нұсқа
Қаз Рус Eng   
 
     
 

 
 
Жексенбі, 15 қыркүйек 2019
 
     
 
Әлеуметтік сала / Экономика / Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі
«Invest Online» жүйесі

Бір жылдан астам уақыт бұрын-2018 жылғы 27 наурызында - Қазақстан Ұлттық Банкі жаңа технологиялық өнім-Invest Online жүйесін іске қосты. Бүгінгі күні қаржы саласында ең заманауи ІТ-технологияларды қолдануға негізделген осы жаңашылдықтың алдын ала қорытындыларын шығаруға болады, ал қатардағы қазақстандықтар-пластикалық карталарды ұстаушылар шығарған мобильді және интернет – банкинг сервисі арқылы тұтастай ел бойынша қолма-қол ақшасыз транзакциялар көлемінің қаншалықты өсіп келе жатқанын талдауға болады.

Енгізілген Invest Online сервисінің артықшылықтары туралы айта келе, осы банк жүйесінің ыңғайлылығын атап өткен жөн, бұл Ұлттық Банктің ноталарын сатып алушылар санының артуына алып келді.

Инновациялық жүйе басталғаннан кейін үш айдан кейін, яғни маусым айының соңына қарай республика халқы 130 миллион теңге сомасына 1,4 миллионнан астам нота сатып алғанын, ал сол жылдың қараша айының басына қарай қазақстандықтардың бағалы қағаздарға инвестицияларының жалпы көлемі Т450 млн. құрады.

Анықтама үшін:

Эмиссияның жалпы көлемі 50 млрд.теңгені құрайды. Осы бағалы қағаздар бойынша кірістілік мөлшерлемесі жылдық 8,5% - ды құрайды. Табыс күн сайын есептеледі. Кез келген уақытта есептелген соманы алып ноталарды сатуға болады. Табысты есептеу процесін Invest Online жүйесіндегі жеке кабинет арқылы бақылауға болады. Invest Online арнайы мобильді қосымшасын Play Market немесе App Store-ге көшіріп алуға болады және жүйеге ыңғайлы тәсілмен тіркеліп, қысқа мерзімді ноталарды сатып алу рәсімін бастауға болады.

Сондай-ақ, бағаларда алынатын ЭЦҚ-ны пайдалану арқылы немесе "ЖЗҚ" АҚ-ның жеке кабинеті арқылы немесе бағалы қағаздардың орталық депозитарийінде шот бар. Бұл жағдайда шот нөмірін енгізу жеткілікті.

Ұлттық Банктің жаңа өнімдерін пайдалану қазақстандықтардың қаржылық сауаттылығын арттыруға септігін тигізді, бұл байқау бойынша үнемі өсуде.

Әрине, Invest Online-ның табысы жаңа технологиялық өнімнің үш инновациялық шешімінің арқасында мүмкін болды, оның негізінде мемлекеттік деңгейде алғаш рет "блокчейн"технологиясы қолданылды. Сондай-ақ Қазақстан Ұлттық Банкі алғаш рет бағалы қағаздармен операциялар бойынша есеп айырысу үшін электрондық ақша шығарды. Сонымен қатар, барлық операциялар электронды құрылғыларда онлайн қолжетімді болды.

Жалпы, осыдан бір жыл бұрын енгізілген Invest Online сервисі атауының өзі іс жүзінде әрбір жұмыс істейтін республикамыздың тұрғыны әлеуетті инвестор болатын жаңа нарықтық дәуірдің белгілерін елеулі түрде көрсетеді. Басқа мәселе-пайда болған жинақтарды қайда және қалай инвестициялауға болады, еркін қаражат. Әрине, кеңестік дәуірде социалистік экономика жағдайында, шынайы нарықтық қатынастар туралы көбірек теориялауға тура келген кезде, аға ұрпақ-біздің аталарымыз бен әжелеріміз өз қаражатын инвестициялаудың негізгі тәсілін белсенді пайдаланды.

Және кездейсоқ емес, бәрінен бұрын инвестициялаудың бұл түрі бұрынғысынша Қазақстан халқы арасында кеңінен танымал. Мұндай үрдісті ҚР Ұлттық Банкі жүргізген өткен жылғы сауалнаманың қорытындылары айқын дәлелдейді.

Зерттеу барысында қазақстандықтардың 35% депозиттерді капиталды сақтау мен көбейтудің ең жақсы тәсілі деп есептейтінін айтты. 30% жылжымайтын мүлікке артықшылық береді, 13,4%"матрас астында" ақшаны сақтаудың сенімді ештеңе жоқ деп санайды.

Осыған байланысты жинақ ақшаны қалай сақтау тиімді, қолда бар инвестициялау түрлерінің қайсысы – депозиттерді немесе жылжымайтын мүлікке салымдарды таңдау?

Бұл сұраққа жауап бере отырып, егер жылжымайтын мүлік пен депозиттер арасында таңдау болса, соңғы нұсқа неғұрлым тиімді болып көрінеді.

Депозиттер бойынша ағымдағы мөлшерлемелер (жылына 13-14%) тұрғын үй жылжымайтын мүлкін жалға беруден түсетін әлеуетті кірістен (жылына 4-6%) айтарлықтай асып түседі-қысқа мерзімді перспективада тұрғын үй жылжымайтын мүлік бағасының төмендеуі әбден мүмкін.

Ұлттық Банктің мәліметтері бойынша, сұралған қазақстандықтардың 65% - ы өз ақшасын депозиттерде сақтайды. 10% жылжымайтын мүлік объектілеріне артықшылық береді.

Сонымен қатар депозиттік нұсқаның кемшіліктерін де атап өту керек. Біріншіден, банк шотына қаражат салып, бір жылдан кейін екі немесе үш пайыздық мөлшерлеме төмен болмайды деген сенім жоқ.

Сонымен қатар, егер депозит көлемі айтарлықтай ірі болса, онда банк күйреген жағдайда теңгедегі депозиттер бойынша кепілдік берілген өтем сомасы шектеулі болса, мемлекет салымшыға тек 10 миллион теңгеге дейін қайтарады.

Егер жылжымайтын мүлікке инвестициялаудың артықшылықтарын қарастырса, онда жылжымайтын мүлік-бұл классикалық жоғары тәуекелді актив екенін түсіну қажет, оның бағасы күрт өсіп, кейде тіпті бірнеше еседей түсуі мүмкін.

Дағдарыс жағдайында жылжымайтын мүлік тез көрінбейді: нарық күрт қысылады, оны жиі тек үлкен дисконтпен сатуға болады. Мұны белгілі бір мерзімнен кейін өз капиталын белгілі бір мақсат үшін қайтаруды жоспарлап отырған инвесторға ескеру қажет.

Инвестициялар мен жинақ терминдерінің арасында өте тікелей тәуелділік бар, атап айтқанда, жинақ осы ең инвестицияның негізі болып табылады. Инвестициялар-бұл жеке сектор мен мемлекет ішіндегі және шетелдегі мемлекеттің бағалы қағаздарға және экономиканың әртүрлі салаларына капиталды ұзақ мерзімді салымдары. Инвестицияның көптеген түрлі мақсаттары бар, мысалы, өндірісті кеңейту және жетілдіру. Инвестициялар өнімді, яғни ғимараттарға, жабдықтарға және құрылыстарға жұмсалатын шығындар да, өнімсіз де, яғни қаржылық да болуы мүмкін. Көбінесе өнімді емес Инвестициялар-акцияларды сатып алу, лизинг және кредиттер. Сондай-ақ, алыпсатарлық инвестициялар да бар, олардың мақсаты тек бағаны ықтимал өзгерту мүмкіндігі үшін ғана активтерді сатып алу болып табылады. Инвестициялар қысқа мерзімді (бір жылға дейін), орта мерзімді (1-3 жыл) және ұзақ мерзімді (3-5 жылдан астам) болуы мүмкін.

Кез келген жағдайда, қатардағы қазақстандықтарға депозиттер мен жылжымайтын мүлік арасында таңдау арқылы нақты мақсаттарға жету керек. "Депозиттерді қысқа мерзімді салымдар ретінде қарастыру керек, ал ұзақ мерзімді мақсатта жылжымайтын мүлікті сатып алу тартымды нұсқа болып табылады.

Invest Online сервисінің артықшылықтары жеке тұлғалардың Ұлттық Банктің ноталарына ақшаны өз бетімен инвестициялауы үшін қарапайым және тегін құрал ұсыну болып табылады.

Осы жүйенің көмегімен кез келген қазақстандық онлайн режимде мобильді қосымша немесе веб-сайт арқылы Ұлттық Банктің ноталарына ақша инвестициялай алады. Сыйақыны күнделікті есептеумен кепілдендірілген табыс жағымды сәт болып табылады. Талдау көрсеткендей, бағдарлама халық арасында сұранысқа ие. Салымдардың қауіпсіздігі тұрғысынан адамдар үшін ең маңыздысы Ұлттық Банк шығарған ноталар Ұлттық банк кепілдік беретін тәуекелсіз қаржы құралы болып табылады. Бұл қаражатты қайтару тұрғысынан клиент үшін тәуекелдердің жоқтығын білдіреді.

Сондай-ақ ноталарға деген қызығушылықты арттыратын Invest Online жүйесінің сөзсіз артықшылығы тәулік бойы жұмыс істейтін нәрсе болып табылады, ноталарды сатып алушы үшін барлық операциялар транзакциялардың сомасы мен санына қарамастан тегін. Сонымен қатар, өте қарапайым қаражат болған жағдайда (100 теңге деңгейінде), комиссиясыз және салықсыз бағалы қағаздарға инвестиция салуға болады. Қаражатты алу үшін қандай да бір мерзімді күту қажеттілігі жоқ, пайдаланушылар кез келген сәтте комиссиясыз бұрын сатып алынған ноталарды қайта сату жолымен төлем карточкасына ақшаны шығара алады. Бұл ретте адамдар кепілді табыс алады және есептелген пайыздарды сақтайды.

Invest Online өзінің кең технологиялық мүмкіндіктерінің арқасында Ұлттық Банктің ғана емес, ІРО-ға шығуды жоспарлап отырған ірі қазақстандық компаниялардың бағалы қағаздарымен, соның ішінде халықтың ақшасын тартумен жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Болашақта Invest Online-барлық қазақстандықтар пайдалана алатын кез келген бағалы қағаздармен жұмыс істеу үшін ыңғайлы және қауіпсіз алаң.

Ұлттық Банкте Invest Online болашақта халықтың бағалы қағаздарды сатып алуы мен сатуы қалай көрінуі мүмкін деген пилоттық нұсқаны санайды.

Электрондық әмиянды комиссия алынбай төлем карточкасын пайдалану арқылы толтыруға болады (веб немесе мобильді қосымшада деректемелерді көрсету қажет, содан кейін төлем карточкасы Сіздің электрондық әмияныңызға автоматты түрде байланады). Сондай-ақ төлем терминалдары (Qiwi, 24 Касса және т. б.) арқылы E-KZT электрондық ақша жүйесінің пайдасына қолма-қол ақша жарнасымен толықтыруға болады (қызметтерді төлеу > "онлайн" бөлімі > электрондық ақша > E-KZT.KZ > электрондық әмиянның нөмірі).

 

 
     
   
 
   
Қазпошта сервиздері
 
 
 
 
 
 
Осы сайта жарияланған барлық материалдардың құқығы Алматы қаласының Әкімідігіне тиесілі.
© 2005-2019 Осы сайта жарияланған барлық материалдардың құқығы Алматы қаласының Әкімідігіне тиесілі.
Алматы қаласы әкімі Баспасөз қызметінің телефоны : +7 (727) 271-65-56